Հայ ազգային կոնգրեսի հայտարարությունը

Հայ ազգային կոնգրեսը հայտարարություն է տարածել մարտի 3-ին
երկրում ստեղ
ծված տնտեսական իրավիճակի վերաբերյալ



Մարտի 3-ին ՀՀ կենտրոնական բանկը կայացրեց որոշում, որով հրաժարվեց վերջին
տարիներին իրականացվող ՚ֆիքսված փոխարժեքի քաղաքականությունիցՙ, ինչի արդյունքում
ՀՀ դրամը մեկ օրում արժեզրկվեց մոտ 20 տոկոսով:

Ըստ Հայ ազգային կոնգրեսի` ԿԲ-ն չի տվել որեւէ հստակ բացատրություն ՀՀ դրամի հանդեպ
սպասվող քաղաքականության վերաբերյալ եւ կայացրած որոշումը տնտեսության մեջ
առաջացրեց քաոսային իրավիճակ.

՚Այս որոշմամբ իշխանությունները հաստատեցին Հայ Ազգային Կոնգրեսի, նրա տնտեսական
հանձնաժողովի եւ մասնավորապես մարտի 1-ին Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի ելույթում հնչեցված
այն կանխատեսումը, որ իշխանությունները չեն կարող շարունակել դրամի փոխարժեքի
պահպանման քաղաքականությունը եւ ստիպված են լինելու որոշում ընդունել, որը կբերի
դրամի փոխարժեքի գահավիժման:

Հայաստանի տնտեսական համակարգում քաոսային իրավիճակ առաջացրած այս որոշումը
հետեւանք է իշխանությունների կողմից միջազգային ճգնաժամի խորությունը արհամարելու
եւ ներմուծող օլիգարխների շահերի սպասարկմանը ուղղված արատավոր տնտեսական համակարգի
պահպանելու անհեռատես եւ հանցավոր քաղաքականությանՙ:

Հայ Ազգային Կոնգրեսը բազմիցս հայտարարություններով զգուշացրել էր, որ միջազգային
տնտեսական ճգնաժամին դիմակայելու համար անհրաժեշտ է վարել դրամի փոխարժեքի լողացող
քաղաքականություն եւ դադարեցնել արտաքին պահուստների վատնումը եւ հափշտակումը:

՚Վարչախմբի այս պնդաճակատ քաղաքականությունը, որ շարունակվեց մինչեւ վերջին
հնարավոր օրը, ոչ թե իրողությունները չհասկանալու արդյունք էր, այլ անգամ ահավոր
ճգնաժամից օգտվելով վերջին թալանը իրականացնելու գիտակցված գործողություն։ Ընդամենը
վերջին 4-5 ամսվա ընթացքում, դրամի արհեստական փոխարժեքի պահպանման անվան տակ
վարչախումբը Հայաստանի արտաքին պահուստներից շուկա նետեց ավելի քան 800 միլիոն
դոլար, որն ամբողջությամբ ի վերջո մտավ մեկ-երկու տասնյակ օլիգարխների եւ
պաշտոնյաների գրպանը։ Դրամի փլուզումը ու դրա կործանարար հետեւանքները արդյունք են
քոչարյանական վարչախմբի ստեղծած տրանսֆերային կապիտալի եւ քրեա-օլիգարխիկ համակարգի
վրա հիմնված արատավոր տնտե¬սական մոդելի, որից մինչեւ վերջ կառչած է մնացել նաեւ
նոր վարչախումբը:

Եթե գոնե ճգնաժամի սկզբից՝ հոկտեմբեր-նոյեմբեր ամիսներից ՚ֆիքսված փոխարժեքիՙ
փոխարեն սահուն իրականացվեր լողացող փոխարժեքի քաղաքակություն, ապա հնարավոր կլիներ
մեղմացնել ճգնաժամի հնարավոր հետեւանքները, խուսափել այն փլուզումից, ինչին
ականատես եղանք մարտի 3-ին, որոնք են.

  • ժամ առ ժամ աճող գներ,
  • սղաճի անկառավարելի բարձր մակարդակ,
  • արտաքին պահուստների վտանգավոր ցածր մակարդակ,
  • արտաքին առեւտրային հաշվեկշիռի քառապատիկ դեֆիցիտ,
  • բյուջետային մուտքերի հավաքագրման աննախադեպ ցածր մակարդակ /40-50 տոկոս/,
  • բանկերում լիկվիդայնության օրեցօր աճող խնդիր:

Այս ամենը հանգեցնում է սոցիալական աղետի, փոքր եւ միջին գործարարների սնանկացման,
առեւտրային բանկերի ֆինանսական վիճակի վատթարացման, ներմուծող օլիգարխների եւ բարձր
պաշտոնյաների շարունակական հարստացման: Արդյունքում խորանում է հասարակության եւ
տնտեսվարողների անվստահությունը կառավարության վարած տնտեսական քաղաքականության
նկատմամբ, ստեղծելով խուճապային տրամադրություններ:

Արձանագրելով հանդերձ արդեն այս ծանր վիճակը, եւ ստեղծված վիճակի ամբողջ
պատասխանատվությունը դնելով գործող ռեժիմի վրա, Հայ ազգային կոնգրեսը շարունակում է
հանդես գալ նաեւ անհապաղ միջոցառումների ծրագրով, ինչի իրականացումը կարող է
փոքրիշատե մեղմել իրավիճակը։ Ստեղծված իրավիճակում անհապաղ պետք է իրականացնել
հետեւյալը`

  1. վերադարձ դեպի լողացող փոխարժեքի քաղաքականությանը, ԿԲ ադմինիստրատիվ
    միջամտության բացառում, արտարժութային պահուստների հանցավոր վատման վերացում եւ
    օպտիմալ մակարդակի վերականգնում.
  2. առաջին անհրաժեշտության ապրանքների գնագոյացման թափանցիկության ապահովում՝
    գերշահույթների բացառման նպատակով եւ հակամենաշնորհային միջոցառումների շտապ
    իրականացում
  3. ներմուծվող ապրանքների գնագոյացման դիտարկում.
  4. մաքսային պրակտիկայում կիրառվող ապօրինի ՚կողմնորոշիչՙ գների պրակտիկայի
    վերացում.
  5. հանրային ծառայությունների (մասնավորապես գազի եւ էլեկտրաէներգիայի) գների
    իջեցում, այդ բնագավառում հանրային ծառայություններ կարգավարող պետական մարմինների
    գործունեության հրապարակայնության հաստատում եւ նրան կողմից վերահսկողության
    հաստատում` գերշահույթների բացառման նպատակով
  6. 2009թ. պետական բյուջեի վերանայում` պետական ապարատի ծախսերի կրճատում,
    տնտեսության աճը չխթանող, ոչ հրատապ ծրագրերի ֆինանսավորման դադարեցում,
  7. մինչեւ ճգնաժամի հաղթահարումը հարկային վարչարարության բարեփոխումների
    ժամանակավոր կասեցում, մասնավորապես՝ փոքր եւ միջին բիզնեսի հարկման բազայի
    նվազեցում, ՀԴՄ-ների պարտադիր կիրառման դադարեցում, տաքսիների նկատմամբ նախատեսվող
    պահանջների հետաձգում,
  8. բանկային համակարգից ավանդների արտահոսքը կանխելու նպատակով բանկային ավանդների
    երաշխավորված շեմի բարձրացում` 2 միլիոն դրամից մինչեւ 5 միլիոն դրամ,
  9. հակաճգնաժամային միջոցառումների հրապարակայնության, հասարակությանը ճշգրիտ եւ
    ամենօրյա տեղեկատվության ապահովում։

Վերոնշյալ ծրագրերը ի զորու է իրականացնել միայն ժողովրդի վստահությունը վայելող
օրինական իշխանությունը։ Հայ Ազգային Կոնգրեսը հայտարարում է, որ այսօրվա պետական
հանցագործության եւ ժողովրդին սոցիալական կործանման հասցնելու ամբողջ պատասխանատուն
հանցավոր եւ ապօրինի իշխանությունն էՙ,-ասված է ՀԱԿ հայտարարության մեջ: